Frustraties bij slachtoffers in de rechtszaal: als hun rechten en gevoelens zo belangrijk waren had de staat ons tegen Gökmen T. beschermd

Die moeizame pogingen om dader tegenover slachtoffer te zetten in Nederlandse strafzittingen laten me elke keer weer een beetje wanhopen. Zoals we zagen bij de moordenaar van Anne Faber en andere emotioneel zware zaken, is er dan altijd de ‘spijt’-vraag. Of moet ik zeggen, de spijt-éis?

De ‘waarom’ vraag, de boze schreeuw van de reeds gestraften: nabestaanden en overlevers. Die begrijpelijkerwijs op iets willen stuiten wat rust geeft, liefst een besef bij de dader van wat er is aangericht. Zodat je niet voor niets met trillende handen van een blaadje staat voor te lezen. Zoals de vader van het 18-jarige meisje dat door Gökmen T. in een tram in Utrecht werd doodgeschoten. ‘Ja je lacht wel, maar lach liever maar als je in je graf ligt! (…) Ik hoop dat als je vrij komt dat Allah je alsnog pakt!’

Sympathiek dat hij zijn geloof in acht neemt, dacht ik nog even. Maar toen: Deze vader had nooit van zijn spreekrecht gebruik hoeven maken als psychiaters en justitie hun werk (eerder) juist hadden gedaan. Als psychopaten, terroristen en verkrachters tijdig juist gediagnosticeerd worden als pathologisch ‘hopeloos geval’ en levensgevaarlijk.

Verwaarlozing kerntaken

Daar gaat het niet meer over. Wel dat een moordenaar (verkrachter, etc.)  geconfronteerd moet kunnen worden met de gevolgen van zijn daden, en de rechter moet horen welke impact zoiets nou echt heeft. Misschien ontstaat er iets moois! Die gedachte is impliciet verwerkt in het wetboek van strafrecht, waarin slachtoffers ‘meer te zeggen kregen’ sinds een jaar of vijftien.

Maar wat een extra recht had moeten worden voor slachtoffers is, als ik het proces Gökmen T. zo zie, feitelijk niets meer dan een soort vergezicht-vergelding, een vervangende hoop dat je woorden ergens iets betekenen in het grote waarom. In een strafsysteem dat té vaak en met té ernstige gevolgen de kerntaak verwaarloosd en de slachtoffers het werk laat doen van de ordeherstellers. “Erg he, die vader?” klonk het op Twitter.

Ik wil dat Gökmen T. zijn straf erg vindt! ‘Ja maar het is toch goed dat die gevoelens getoond worden, ook bij het grote publiek?’ De regie over de emoties in de zaak, vinden we, moet bij slachtoffers liggen. Als de emoties werkelijk bij de slachtoffers lagen, dan namen deskundigen, rechters en andere instanties veel minder risico’s met de ’emoties’ van veelplegers en pathologische gevallen. Slachtoffers zijn zo dus nog net zo machteloos als vroeger, want ze kunnen instanties uiteindelijk nergens voor ter verantwoording roepen. Daarom houdt de strafrechtspleging misschien wel zo van ze.

Veel makkelijker dan misdaad handhaven, leren van fouten (zoals in de zaak van Michael P.) en eindelijk eens afrekenen met de hardnekkige (linkse) mythe dat iedereen goed geboren wordt en dáárom ook weer te fixen is, is natuurlijk de hele strafrechtspleging maar veranderen in een soort therapiesessie voor slachtoffers. Het draait om hun ja, maar pas op het aller, allerlaatst!

Pronken met begrip voor leed

Een potje uithuilen in de rechtbank kan de diepere rot niet verhullen. Want de waarheid is dat overheid, het Openbaar Ministerie in het bijzonder, niet meer echt in de plaats van het slachtoffer optreedt, behalve met het monopolie op geweld en vrijheidsberoving. Want oh wee als je het heft in eigen neemt!

We mogen alleen zeggen hoe erg het was, dan hoeven zij dat niet meer te doen (of voorkomen). Maar ik wil een rechterlijke macht die daders ook hard straft als slachtoffers géén (onverplichte) aangifte doen, huilen op zitting en met tien advocaten komen. Onze overheid externaliseert hun oordeel over het kwaad, door het naar achteren in de keten te schuiven, door te pronken met hun begrip voor het leed.

Ondertussen hebben ze geen idee waarmee ze te maken hebben lijkt het. Zeker sinds diezelfde rechterlijke macht ‘jihad-bruidjes’ terug wil halen naar Nederland, islamitische terreur ‘verwarring’ noemt maar drie woorden van Geert Wilders een aanslag op de democratie. Echte stoornissen en gevaren zijn voor rechters nog altijd exotische labels die met een beetje ‘nou, nou, nou’ en stageplek-pleisters moeten worden opgelapt. Verbazing dus dat Gökmen T. met minachting erbij zat en het “jammer” vond dat het slachtoffer dat in haar rug geschoten was naar haar zeggen “evengoed niet kapot te maken” was. 

Slachtoffers als trofeeën

De belangrijkste constatering moet zijn dat het Gökmen T. helemaal niet kan schelen (zie ook: reden waarom hij zijn daad pleegde) wat hij heeft gedaan. Een goed strafsysteem had dan ook op voorhand alarm geslagen, bijvoorbeeld toen hij was veroordeeld voor een verkrachting (van zijn ex-vriendin die ‘de duivel in zijn ogen had gezien’) waarna hij met een belofte van therapie naar huis mocht. Alsof een belofte iets betekent voor zo iemand. En nu verkneukelt of verveelt hij zich een weg door de verklaringen van de slachtoffers heen. Het zijn trofeeën voor hem.

Ik wanhoop elke keer weer een beetje als onze verhouding tot zulk kwaad met onze naïeve standaarden van fatsoen worden uitgelegd. Dat we denken dat als iemand heel ergs doet dat het besef érgens wel doordringt dat dat niet mag. En dat anders het systeem faalt. Maar het systeem faalt doordat er geen of te weinig bescherming is tegen gevaarlijke gekken die de goedgelovigheid uitbuiten. Een falen dat machteloze slachtoffers vervolgens op een podium van verdriet mogen komen toedekken.

4 Reacties

  1. Barry

    Afgelopen week op de VPRO een documentaire bekeken over de mensenrechtenschennis in Pakistan. Nog afgezien van het hopeloze onredelijke standpunt van de islam en aanhangers blijkt ook hier weer dat zelfs pogingen van de staat om deze lieden te beteugelen geen zin heeft of zal hebben. En geloof je nu echt dat de nederlandse staat deze fanatici terecht zullen wijzen op gedrag en
    geweten? De rechtstaat in dit land is al heel lang geen Rechtstaat meer gezien het onderscheid dat men maakt voor nederlanders en z.g. nieuwe nederlanders. Dat laat de politiek en zijn corrupte media niet toe. En….om maar eens pessimistisch te blijven, het wordt nog veel erger! Met de Islam valt niet te onderhandelen of te veranderen.

    Antwoord
    • Martin (zonder S)

      Mm.., met hardline Roomsen of Orthodoxen viel/valt ook niet echt te onderhandelen beste Barry…
      Rechtstaten en haar bestuurlijke en culturele mores worden gevormd door de religieuze meerderheid zo simpel is het..
      Minderheden, zelfs ‘verlicht’ atheïstische stromingen worden getolereerd tot ze een bedreiging gaan vormen. Progroms of burgeroorlogen zijn het trieste gevolg.
      Lees het voortreffelijke boek ‘Retour de France’ van Peter Giesen over het 2-staten Frankrijk.
      Een aanrader..

      Antwoord
  2. Martin (zonder S)

    Een analyse enigermate vergelijkbaar met het MH17 drama.
    Slachtoffers / nabestaanden in de steek gelaten of ondergeschikt gemaakt aan de geopolitieke agenda van de VS en carriere ambities van m.n. het duo Rutte / Timmermans.

    Een bizarre mix van opzettelijke nalatigheid en a-politieke daden, want:
    In navolging van de Angelsaksische msm vanaf dag één wekenlange scheldpartijen en wilde beschuldigingen aan het adres van ‘psychopaat’ Putin en zijn dictatoriale Groot Russisch Rijk ambities. Met het duo ten Broeke en Sjoerdsma als haatdragende spreekbuizen.

    Maandenlang grondig onderzoek ter plaatse weigeren vanwege ‘barbaren die met de lijken sollen’ en vals respect voor de ‘soevereigniteit’ van het door-corrupte Oekraïne. Vervolgens ruim 5 jaren later schaamteloos ‘lekken’ een militaire interventie overwogen te hebben..

    Een onderzoeksteam samenstellen met een hoofdverantwoordelijke als volwaardig lid met veto rechten en ‘saboterende’ Russen volledig uitsluiten maar wel op hoge toon om informatie verzoeken die de onderzoekers schikt. Intensief samenwerken de Oekraïnse geheime dienst SBU die zo mogelijk nog corrupter en onbetrouwbaarder is dan haar politieke bazen.

    Een ‘breed’ onderzoek opstarten binnen in een paradigma dat zorgvuldig door een ‘neutraal’ journalisten collectief is geconstrueerd dat overduidelijk door diverse geheime diensten wordt gesteund en ingefluisterd. De Russische Federatie tot aan de hoogste bazen in Moskou móét deze misdaad bewust hebben georganiseerd, alle andere opties zijn misleidende zijpaden.

    Terwijl dit wereldwijd als een zeer ernstige en tragische militaire ‘vergissing’ wordt beoordeeld
    in een lange rij van soortgelijke voorvallen en eigen F16″s in Syrië burgers ‘per ongeluk’ de hemel in bombarderen besluit Rutte, na alle politieke deuren zorgvuldig te hebben dichtgesmeten, om een strafproces wegens moord op onschuldige burgers op te starten tegen militairen die, indien schuldig bevonden, nooit en te nimmer zullen worden uitgeleverd.
    Simpelweg omdat geen land ter wereld om goede redenen zijn militairen uitlevert ter berechting.

    Op Schiphol wordt een proces gevoerd dat de nabestaanden volkomen nodeloos opnieuw door een hel voert en valse hoop verschaft. Mocht er ooit een schadevergoeding worden ‘geregeld’ is die politiek en via sancties afgedwongen zoals in de Libië / Lockerby ‘case’.

    Voor een moreel oordeel horen ondertussen Rutte en Timmermans in de beklaagdenbank voor het opzettelijk en ‘duurzaam’ verzaken van hun politieke plichten t.o.v. de eigen burgers.

    Antwoord
  3. Martin (zonder S)

    Bovenstaande posting is gebaseerd op een wmb terechte observatie in Sietskes betoog maar bij copy/paste aan de kop helaas weggevallen.

    quote, want de waarheid is dat overheid, het Openbaar Ministerie (rechterlijke macht) in het bijzonder, niet meer echt in de plaats van het slachtoffer optreedt, unquote

    Antwoord

Een reactie versturen

Het e-mailadres wordt niet gepubliceerd. Vereiste velden zijn gemarkeerd met *