De God van de vooruitgang

Sietske Bergsma

6 november 2023

Het klimaat redden, mensen in lockdown houden voor hun gezondheid en de puberteit van tieners remmen ‘zodat ze zich thuis kunnen gaan voelen in hun lichaam’. Het zijn maar een paar voorbeelden van waar inmiddels vriend én vijand het inmiddels over eens zijn: wetenschap is religie geworden. Je krijgt allang geen ruzie meer als je dat hardop zegt, er komen geen hongerige hyena’s op social media tevoorschijn en het zet ook bij wetenschappers zelf geen kwaad bloed.

Dat komt doordat het voor iedereen iets anders betekent. Het maakt nogal wat uit of je in die uitspraak religie als iets goeds of als iets slechts beschouwt. En het maakt nogal uit of je wetenschap als iets heiligs ziet of juist niet. Wetenschap en religie zijn misschien wel zo met elkaar verweven dat je het zou kunnen omdraaien: religie is wetenschap geworden. Ons geloof in de maakbaarheid der dingen is op zichzelf komen te staan. Het behoeft geen toets meer.

Ik bedoel daarmee dat wetenschap in de hiërarchie van de Waarheid de bovenste plek in de piramide heeft ingenomen, via de weg van de Verlichting, het materialistische wereldbeeld van de mens en het geloof dat God niet alleen dood is, maar ook vervangen moet worden. Dat willen vervangen van God is natuurlijk impliciet een geloof in die God, waarmee een wedstrijd wordt gevoerd. Maar dat terzijde. Ik wil een voorbeeld bespreken van hoe de religiebeoefening van de ongelovigen bijna geheel wordt omsloten door de taal van de wetenschap. Ook waar dat kant noch wal raakt.

Weliswaar op kousenvoetjes (want het ligt allemaal erg gevoelig, weten ze bij de NPO) onderzocht het programma Zembla het Dutch Protocol dat al decennia wereldwijd vooroploopt in de medische wereld, maar nu veel kritiek krijgt. Het is een medisch protocol dat “leidend is voor de zorg aan kinderen met genderdysforie”. Het kent drie fasen: de eerste is toediening van puberteitsremmers, meestal vanaf het begin van de puberteit, daarna het toedienen van zogenaamde cross-sekse hormonen, eventueel gevolgd door operatieve ingrepen waaronder verwijdering van borsten (vanaf 16 jaar) en geslachtsveranderende operaties (vanaf 18 jaar).

‘Progressie’ is, zoals we weten, het hiernamaals voor nihilisten. Het is het working principle, datgene waar je het voor doet. Vooruitgang rechtvaardigt de afbraak van het oude, het bestaande, het binaire, eigenlijk alles wat, zeg maar, God gegeven is. Borsten van 16-jarige meisjes verwijderen is zo beschouwd een offer aan de God van de vooruitgang, van het nihilisme dat het ‘wetenschappelijke’ maakbare voortdrijft tot in het oneindige.

Dit haal ik ook uit het boek Nihilisme, de wortel van de revolutie van het moderne tijdperk van de orthodox-christelijke monnik, Vader Sefrahim Rose. Hij zegt dat de liberaal (die we in het Westen nu allemaal geacht worden te zijn) zich niet bekommert om absolute waarheid. Zestig jaar geleden beschreef hij onze ‘beschaving’: “De waarheid waarin deze beweert te geloven is een ijdel en ongebruikt vermogen dat is overgebleven van een vorig tijdperk. Nog altijd spreekt de liberaal van ‘menselijke waardigheid’ (…), maar het is duidelijk dat deze woorden niet langer dezelfde betekenis uitdragen. (…) Het zijn metaforen, verfraaiingen van de taal, die bedoeld zijn om een emotionele reactie op te wekken.”

Wij willen graag dat pubers lekker in hun vel zitten, toch? We moeten daar als volwassenen zorg voor dragen, toch? Dat is de taal waarlangs we een sadistisch ritueel uitvoeren. Via de emotie en de taal van de wetenschap. Methodoloog Gerard van Breukelen noemt in de Zembla uitzending “het ontbreken van een controlegroep” een probleem bij het protocol. Want voelden die patiënten zich niet gewoon beter door de psychologische behandeling die ze ernaast kregen? Ja, want aandachtstekort is vaak de diepere oorzaak van hun verwarring. Kinderpsychiater Annelou de Vries vindt het onethisch om “zorg” (puberteitsremmers onder andere) niet te geven. “Die groep moet zich dan ontwikkelen in een lijf waarin ze zich niet thuis voelen.”

Als je het eenmaal ziet kun je het niet meer ‘ontzien’. De doktersjas is een domineegewaad. Met het verschil dat deze dominees bedriegers zijn en willen dat niemand zich nog thuis voelt in zichzelf. Want alleen daar vinden we onze weg weer terug naar het begin, naar sanity. Daar waar de Waarheid geduldig op ons heeft gewacht.

Column uit De Andere Krant van 04/11/2023

Meest recente berichten